Hukuk & Muhasebe

Freelancerların, yaptıkları işler bir yana bir de freelance vergilendirme sistemi ve vergi muafiyeti konularını bilmek ve takip etmek gibi bir sorumlulukları var. Pek çok insan hiçbir freelancer vergi vermiyor diye düşünse de bu oldukça yanlış bir kanı. Freelance çalışanlar vergi verir, vermelidir.

Freelance çalışanlar için vergilendirme sistemi size, mesleğinize, iş yapma sürekliliğinize ve kazancınıza bağlı olarak farklı seçenekler sunar. Örneğin bazı freelancerlar ya tek başlarına ya da bir araya gelerek şirket açıp vergi mükellefi olabilirler.

Vergi meselesine geçmeden önce önemli bir uyarımız var: Özellikle büyük çaplı, uzun zamanınızı alacak ya da maddi getirisi yüksek işlerinizde emeğinizin heba olmaması için mutlaka ama mutlaka sözleşme yapmalısınız. Ayrıca bu sözleşme, yapacağınız işi net bir şekilde tanımlıyor olmalı. Aynı zamanda sözleşmede iş tesliminin ne zaman yapılacağı, ödemenin tutarı, sözleşmenin iptal edilmesi durumunda ne olacağı gibi durumlar açık bir şekilde ifade edilmeli.

Sorumluluğumuzu yerine getirdiğimize göre freelance vergilendirme sistemini inceleyebiliriz.

Freelance Vergi Ödemesi

Şirketlerin freelance olarak aldıkları hizmetleri gider olarak gösterebilmesi için hizmet aldıkları kişi ya da şirketin yasal bir belge düzenlemesi gerekir. Diğer tarafta da freelance çalışanlar yani serbest meslek erbabı olanlar, yasalara göre vergi beyanında bulunarak gelir elde ettikleri işleri resmi olarak belgelendirmek zorundadır. Tabii vergi ödemesi konusunda bazı muafiyetler de söz konusu olabiliyor.

Vergi Muafiyeti

Freelance vergilendirme ve muafiyet sistemini anlayabilmek için bazı tanımları bilmek gerekiyor. Mesela serbest meslek erbabı kimlere denir, önce ona bakmamız lazım.

Serbest Meslek Kazancı Elde Eden Mükellefler İçin Vergi Rehberi’nde yer alan bilgilere göre, serbest meslek faaliyetini kendi için bir meslek olarak gerçekleştiren; avukat, diş hekimi, veteriner, doktor, mimar, mali müşavirler, mühendis, öğretmen, sanatçı, senarist, yönetmen gibi kişilerin yanı sıra gümrük komisyoncuları ve noterler de serbest meslek erbabı olarak sayılırlar.

Serbest meslekler – Freelance vergilendirme


Temel kıstas, bir işi kendi adınıza yapıyor olmanız gerektiği. Freelance çalışanlar için iki tür kazanç şekli tanımlanıyor. Biri serbest meslek kazancı, diğeri de arızi serbest meslek kazancı. Freelance vergilendirme de bu kazanç türlerine göre yapılıyor.

Gelir Vergisi Kanunu, sermayeye değil de şahsi mesaiye dayanan ve şahsi sorumluluk altında kişinin kendi adına yaptığı işleri serbest meslek faaliyeti olarak tanımlıyor. Bu tür bir işten kazanılan gelir de serbest meslek kazancı olarak adlandırılıyor. Serbest meslek kazancında bir devamlılık söz konusu ve tutarı ne olursa olsun bildirilmesi gerekiyor (Örneğin Google Adsense gelirleri). Ayrıca Katma Değer Vergisi’ne (KDV) de tabi.

Arızi serbest meslek kazancı ise yapılması devamlılık arz etmeyen işlerden sağlanan gelir anlamına geliyor.Yani yılda bir-iki defa freelance iş yapıyorsanız.Arızi kazançlarınızın toplamı yılda 33 bin TL altında ise vergi beyannamesi vermenize gerek kalmadan vergiden muaf tutuluyorsunuz.

Freelance Vergilendirme Nasıl Yapılır?

Freelancerlar, yukarıda bahsettiğimiz işverenlerin hizmeti gider olarak gösterebilmesi için gerekli olan yasal belgeyi şirket kurarak, serbest meslek makbuzu ya da gider pusulası düzenleyerek işverenlerine sağlayabilirler. Kazanç türü arızi kazanca giriyorsa işveren freelancer adına gider pusulası düzenler ve freelancera imzalatır. İşveren, gider pusulası üzerinden stopaj vergisi öder. Stopaj vergisi de size yapılan ödemenin içerisinden kesilir (Fiyat verirken dikkat). KDV ödenmez.


serbest meslek makbuzu örneği
Serbest Meslek Makbuzu (SMM)


Serbest meslek makbuzu ise hizmeti verenin sorumluluğundadır. Freelancer, Vergi Dairesi’nden serbest meslek mükellefiyeti açtırıp Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen matbaalarda serbest meslek makbuzu bastırabilir. Serbest meslek makbuzu üzerinden hem stopaj hem de KDV ödenir. Yani siz karşı tarafa işiniz için fiyat verirken bu kalemleri de düşünüp hesap yapmanız gerekir. Örnek bir hesaplamayı buradan inceleyebilirsiniz. Bu arada gelirinizin yurt içinden ya da yurt dışından olmasının gelir vergisi ödemeniz açısından farkı yok. Aynı sürece tabi.

Freelance vergilendirme konusunda güncel bilgiler almak, bilgilerinizi herkesle paylaşmak ve tartışmalara dahil olmak için forumumuzu takip edebilirsiniz. İlgili bazı konuşmalar:

Freelance iş yapanlar vergi vermek zorunda mı?
Web tasarım sözleşmesinde neler olmalı?
İş teslim edip parasını alamayanlar

Ayrıca anketimize de katılabilirsiniz: Fatura kesebiliyor musunuz?

Kapak Görseli: Juan Paz


Yorum kapalı!